Aby podmiot krajowy był podmiotem krajowym

Agencja Informacyjna: Od lat trwa dyskusja na temat tak zwanych podmiotów krajowych. Jest ona ważna dla klientów i konsumentów, dla którzy podejmują decyzje w oparciu o patriotyzm gospodarczy. Temat jest ważny także w przetargach, gdzie odnoszą się do terminu „Podmiot krajowy”.

Wiedza na temat czy dany przedsiębiorstwo wypełnia definicję „podmiot krajowy” jest szczególnie istotnej w takich branżach jak obronna, energetyczna, budowlana, transportowa czy sztuczna inteligencja (AI). Kryterium „podmiot krajowy” jest szczególnie ważna w przypadku inwestycji o znaczeniu strategicznym dla Polski, takich jak na przykład elektrownia jądrowa Lubiatowo-Kopalino.

Najtańsze oferty bywają ryzykowne

Inwestorzy, w swoich działaniach, za ważny czynnik decyzyjny uważają kryterium ekonomiczne. Oznacza to, że często wybierają ofertę najtańszą. Takie podejście bywa zgubne, ponieważ niska cena zwykle oznacza niską jakość lub nie uwzględnia wszystkich kosztów, które trzeba ponieść, a często nie jest brane pod uwagę kryterium „długoterminowe bezpieczeństwo”. Podczas przetargów nie sprawdza się czy oferta pochodzi z Polski, ani czy zatrudniani są polscy pracownicy, a wszystkie należne podatki trafiają do polskiego systemu podatkowego. Brak sprawdzania powyższych kryteriów sprawia, że w wielu przypadkach wygrywają podmioty zagraniczne – spoza Polski i państw Unii Europejskiej, które często mogą liczyć na wsparcie państw, w których są rzeczywistymi beneficjentami, rozliczenia podatkowe dokonują w egzotycznych miejscach, które są dla nich korzystne.

Kryterium „podmiot krajowy” w przetargach

Z powyższego wynika, że zdefiniowanie co to jest „podmiot krajowy”, który powinien mieć preferencje przy wyborze wykonawcy w przetargach, zwłaszcza tych organizowanych przez państwo, ma dużo większe znaczenie niż przeważnie się sądzi. Sprawę tę podnosi m. in. Polski Związek Pracodawców Budownictwa (PZPB) – jedna z wiodących organizacji branży budowlanej.

5 wymogów, które łącznie musi spełniać podmiot krajowy

Związek Pracodawców Budownictwa ogłosił 5 wymogów, które łącznie podmiot krajowy musi spełniać:

1. Podmiot krajowy musi posiadać siedzibę na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, ujawnioną w Krajowym Rejestrze Sądowym albo w drodze wpisu w Centralnej Ewidencji Informacji o Działalności Gospodarczej.

2. Podmiot krajowy nie może znajdować się pod wpływem lub kontrolą podmiotów mających siedzibę poza Unią Europejską, Europejskim Obszarem Gospodarczym, państwami-stronami GPA WTO (Porozumienie w sprawie Zamówień Rządowych) lub umów z Unią Europejską o wzajemnym dostępie do zamówień publicznych.

3. Podmiot krajowy musi przez co najmniej 4 pełne lata obrotowe nieprzerwanie prowadzi w Rzeczpospolitej Polskiej działalność handlową, produkcyjną, usługową lub badawczo-rozwojową, z której zasadnicza część tj. nie mniej niż 50 proc. przychodów lub zatrudnienia, o którym mowa w pkt. nr 4, jest realizowana w Rzeczpospolitej Polskiej w każdym roku badanego okresu. 

4. Podmiot krajowy musi posiadać własne zaplecze operacyjne i zasoby w Rzeczpospolitej Polskiej oraz zatrudnia na podstawie stosunku pracy bądź umów cywilnoprawnych pracowników w zakresie wystarczającym dla celów spełnienia kryterium zasadniczej części działalności, o której mowa w pkt 3.

5. Podmiot krajowy musi odprowadzać zobowiązania publiczno-prawne w Rzeczpospolitej Polskiej terminowo i zgodnie z przepisami.

ZPB: w przetargach unikać oferentów udających podmiot krajowy

Określone przez Związek Pracodawców Budownictwa 5 kryteriów określających co to jest podmiot krajowy ma zapewnić przejrzystość w przetargach i chronić przed możliwymi ryzykami i stratami. – „Nie chcielibyśmy na rynku zamówień przedsiębiorstw „wydmuszek”, więc zgodziliśmy się, że musi to być organizacja, która przynajmniej przez 4 lata prowadzi działalność w Polsce i ma przynajmniej 50 proc. przychodów z Polski. Jeżeli jest to krócej niż 4 lata, to ocenie będzie podlegać spełnienie tego warunku na poziomie spółki-matki.” – Wyjaśnia Wojciech Trojanowski – wiceprezes Strabag Sp. z o.o, która jest jednym z członków Rady PZPB. – „Powiedział PAP Biznes, Wojciech Trojanowski – wiceprezes Strabag Sp. z o.o, która jest jednym z członków Rady PZPB. 

Wojciech Trojanowski: minimum 5 kryteriów dla terminu podmiot krajowy

„Wszyscy członkowie Rady PZPB zgodzili się, że tych 5 warunków to minimum, które przedsiębiorstwa powinny spełniać, jeżeli mówimy o podmiotach krajowych. Pozwoli to, żeby z jednej strony wyeliminować podmioty, które są chociażby dotowane na swoich macierzyńskich rynkach, typu Turcja czy Chiny, a z drugiej – jest też kwestia bezpieczeństwa. Większość infrastruktury jest w tej chwili podwójnego przeznaczenia i ten temat też może nie być obojętny.” – Twierdzi Wojciech Trojanowski – wiceprezes Strabag Sp. z o.o, która jest jednym z członków Rady PZPB.

Tomasz Stępień: polscy przedsiębiorcy mają i potencjał i doświadczenie

„Potencjał wykonawczy polskich przedsiębiorstw budowlanych i ich doświadczenie, w realizacji złożonych projektów, jest bardzo duży.” – Ocenia Tomasz Stępień – prezes Stowarzyszenia PZPB-Atom, w latach 2015–2022 prezes spółki Gaz–System. – „To czy przełoży się on na znaczący udział w budowie, pierwszej w Polsce, elektrowni jądrowej Lubiatowo-Kopalino, będzie zależało od bardzo wielu czynników, w tym aktywnej postawy inwestora. Dlatego bardzo nas cieszy otwartość zarządu Polskich Elektrowni Jądrowych na rozmowę o naszych postulatach oraz chęć współpracy z krajowymi podmiotami przy tej budowie.” – Komentuje Tomasz Stępień – prezes Stowarzyszenia PZPB-Atom, w latach 2015–2022 prezes spółki Gaz–System.

Juliusz Bolek o terminie „podmiot krajowy”

„Definicja „podmiot krajowy” używana w kontekście przepisów podatkowych oraz prawa przedsiębiorców, być może, jest wystarczająca dla Ministerstwa Finansów, ale już w przypadku przetargów okazuje zbyt ogólna. Uniwersalne, jednoznaczne zdefiniowanie terminu „podmiot krajowy” jest trudne, ale możliwe, a przede wszystkim potrzebne.” – Twierdzi Juliusz Bolek – Przewodniczący Rady Dyrektorów Instytutu Biznesu. „Kryterium ceny jako determinanta może rodzić poważne, negatywne konsekwencje. Nie bez powodu znane jest przysłowie: „biednego nie stać na oszczędzanie”. Instytut Biznesu, aby pomóc w decyzjach transakcyjnych przyznaje „Certyfikat Jakości”, sprawdzając czy dany podmiot eferuje towary lub usługi warte swojej ceny. W przetargach poza ceną, także bardzo ważne jest bezpieczeństwo czyli unikanie ryzyk, które mogą być w konflikcie z kryterium najniższej ceny.” – Podsumowuje  Juliusz Bolek – Przewodniczący Rady Dyrektorów Instytutu Biznesu.

Dziękujemy za przeczytanie tekstu do końca. Polecamy inne wiadomości zamieszczone na stronie internetowej www.agencja-informacyjna.com. Życzymy ciekawej lektury. Agencja Informacyjna

AI gospodarka /DEC/ 8 lutego 2026 zdjęcie Jiyoung Kim Pexels