Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki otwiera się na XV Festiwal Era Schaeffera
Agencja Informacyjna: 15. Festiwal Era Schaeffera już poniedziałek 6 listopada 2023 r. Sztuka zatytułowana „Multimedialne coś” jest kwintesencją wieloformatowej twórczości Schaeffera. Spektakl rozegra się w formie szalonego, awangardowego happeningu, wciągając widza w dyskurs na temat roli sztuki w życiu społecznym.
Pamiętna data śmierci Marka Frąckowiaka
W poniedziałek 6 listopada przypada rocznica śmierci Marka Frąckowiaka, założyciela i Prezesa Fundacji Aurea Porta. Był on wizjonerem, który docenił geniusz profesora Bogusława Schaeffera i podjął decyzję o archiwizowaniu, dokumentowaniu i popularyzacji dorobku twórczego tego wybitnego artysty. To on zapoczątkował współpracę z Bogusławem Schaefferem i rozpowszechnianie jego twórczości. Właśnie dlatego widowisko „Multimedialne coś” 15. Festiwalu Era Schaeffera odbędzie się 6 listopada 2023 r. w szóstą rocznicę śmierci Marka Frąckowiaka.
Wyjątkowy Bogusław Schaeffer to Leonardo da Vinci XXI wieku
Profesor Bogusław Schaeffer (1929-2019) – światowej sławy, najbardziej wszechstronny i oryginalny polski twórca, w dziejach polskiej kultury, sztuki współczesnej i awangardy oraz teoretyk muzyki. Zajmował się muzyką, literaturą, filozofią, teatrem, sztukami plastycznymi oraz pedagogiką, publicystyką i reżyserią. Jako kompozytor sięgał także po gatunki „graniczne” – teatr instrumentalny i grafikę muzyczną, które uprawiał z dużym powodzeniem i które usytuowały go pośród grona artystów intermedialnych, a artystyczny temperament i skłonność do eksperymentów nie pozwały mu ograniczać się do rozwiązań typowych dla jednego gatunku. Wszechstronna różnorodność jego wybitnej twórczej sprawiła, że zaczęto go uważać za Leonarda da Vinci XXI wieku.
Profesor Bogusław Schaeffer jest twórcą około 550 dzieł muzycznych, 44 sztuk teatralnych i dzieł dramaturgicznych, wystawianych z sukcesem w Polsce i na świecie, a także autor około 650 prac graficznych. Jego obfita twórczość graficzna trudno poddaje się klasyfikacji. Bogusław Schaeffer wychodził poza granice gatunku muzycznej grafiki w stronę grafiki artystycznej. Techniki graficzne wprowadzał elementami malarskimi, collage i co w gatunku grafiki muzycznej wyjątkowe, w odważny sposób operował kolorem).
Bogusław Schaeffer lepszy od artificial intelligence
Wśród publikacji Bogusława Schaeffer Schaeffera trzeba wymienić: 17 książek (w tym 3 zarysy historii muzyki i unikatowy podręcznik do nauki kompozycji), przeszło 800 artykułów, studiów, felietonów i esejów z zakresu muzyki współczesnej, filozofii kultury, psychologii twórczości oraz pedagogiki kompozycji. Odtwórcami postaci schaefferowskich dramatów byli znani polscy aktorzy, m.in.: Jan Peszek, Mikołaj i Andrzej Grabowscy, Jan Frycz, Jan Machulski i Marek Frąckowiak.
Muzyczne dzieła Profesora Bogusława Schaeffera wielokrotnie inspirowały muzyków z całego świata prezentujących różne style muzyczne. Jako artysta awangardowy, lekceważący kanony, często odosabniał się stylistycznie i technicznie. Profesor Bogusław Schaeffer mówił, że „w sztuce nie wolno niczego powtarzać za innymi”, a „w twórczości liczą się wyłącznie dzieła oryginalne”. Charakteryzował go entuzjastyczny wręcz stosunek do twórczych eksperymentów, a także akcentowanie roli samego procesu tworzenia. Jego pogląd na sztukę odzwierciedla się w autorskiej twórczości, również w tym aspekcie dzieła artysty są nieskończonym źródłem inspiracji dla kolejnych pokoleń.
XV Festiwal Era Schaeffera – interdyscyplinarne wydarzenie popularyzujące twórczość Bogusława Schaeffera – odbędzie się w poniedziałek, 6 listopada 2023 o godzinie 19.00 w Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki przy placu Stanisława Małachowskiego 3, w Warszawie. Klimat spektaklu „Multimedialne coś” nawiązuje do kina noir, włoskiego neorealizmu i teatru pantomimy. To intrygujące tło do rozgrywającego się na scenie dyskursu na temat roli sztuki – a szczególnie teatru i muzyki, bo to im Bogusław Schaeffer poświęcał najwięcej miejsca w swojej twórczości – w życiu człowieka zagubionego w świecie dewaluujących się wartości.
Bogusław Schaeffer wiecznie żywy
„Myśląc o twórczości Bogusława Schaeffera na usta cisną mi się słowa Sylvaina Reynarda: sztuka to jedyne piękno, które nie umiera nigdy.”. – Wyjaśnia Magdalena Piekorz – reżyser spektaklu „Multimedialne coś” w trakcie XV Festiwalu Era Schaeffera. – „Pracując nad przygotowaniem spektaklu „Multimedialne coś”, łączącego różne style muzyki, improwizacji i sztuki aktorskiej, mieliśmy wiele okazji, by odczuć to piękno. I choć Bogusława Schaeffera już nie ma z nami, jego twórczość żyje i jest tak aktualna… Marzyło mi się, by w nawiązaniu do ,,czystych” wnętrz budynku Zachęta, wszystko odbywało się w czarno-białej konwencji. Kolejne „wydarzenia” rozgrywać się będą na różnych piętrach galerii, by połączyć się w widowisko na sali głównej podczas finałowego koncertu. To będzie szalony wieczór, ale jak powiedział amerykański psychiatra Thomas Szasz ,,Szaleństwo jest jedyną rozsądną reakcją na szalone społeczeństwo”. Myślę, że Bogusław Schaeffer by mu przytaknął”. – Uważa Wyjaśnia Magdalena Piekorz – reżyser spektaklu „Multimedialne coś” w trakcie XV Festiwalu Era Schaeffera.
Plejada wybitnych artystów z całego świata
Jak przystało na schaefferowskie wydarzenie, wszystko będzie w formie szalonego happeningu, w którym udział wezmą zawodowi aktorzy oraz awangardowi artyści światowych scen muzycznych. W 15. Festiwalu Era Schaeffera, wjednym wystąpią artyści muzycy: Nathan Davis – multiinstrumentalista; Andy Ninvalle – beatboxer i hiphopowy raper z Gujany; Artur Dutkiewicz – polski pianista jazzowy i kompozytor, Piotr Zaufal – basista i aranżer z zespołem: Mateusz Adamczyk, Krzysztof Nowakowski, Bartosz Kalicki; Ghatam Giridhar Udupa – indyjski perkusista, grający na instrumencie o nazwie Ghatam; Janusz Radek, wybitny wokalista; Judyta Grabowska, która zagra na misach; Sebastian Perłowski – dyrygent. Wystąpią także aktorzy: Lena Kowalska, Agnieszka Rogala, Bartosz Buława, Igor Obłoza, Sean Palmer i Witold Jurewicz (tancerz). Nad całością czuwać będzie Magdalena Piekorz – reżyser filmowy i teatralny.
15. Festiwal Era Schaeffera ma silne wsparcie
15. Festiwal Era Schaeffera patronatem honorowym objęli: dr Jarosław Sellin – Sekretarz Stanu Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Adam Struzik – Marszałek Województwa Mazowieckiego, Rafał Trzaskowski – Prezydent Miasta Stołecznego Warszawy. Projekt dofinansowano ze środków z budżetu Województwa Mazowieckiego. Wydarzenie współfinansuje m.st. Warszawa. Dofinansowanie pochodzi także ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego w ramach programu „Muzyka”, realizowanego przez Narodowy Instytut Muzyki i Tańca. Patronami medialni 15. Festiwalu Era Schaeffera są: Polmic, AICT, Dziennik Teatralny, e-Teatr, PrestoPortal.pl i Agencja Informacyjna. Sponsorami wydarzenia są : Robyg, Ustronianka, Doti. Partnerzy 15. Festiwalu Era Schaeffera są: Stołeczna Estrada, Legalna Kultura. Współorganizatorami wydarzenia są: Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki w Warszawie. Producentem 15. Festiwalu Era Schaeffera jest Fundacja Aurea Porta.
Festiwal Era Schaeffera – kamień milowy w kalendarzu wydarzeń
”Festiwal Era Schaeffera na stałe wpisał się w kalendarz kulturalny Warszawy.” – Twierdzi Krystyna Gierłowska – dyrektor kreatywny Fundacji Przyjaciół Sztuk Aurea Porta, która od początku jest organizatorem tego wyjątkowego wydarzenia. – „Rozpiera mnie duma, że przez ponad 15 lat, dajemy widzom okazje do spotkań z wyjątkową twórczością Bogusława Schaeffera, która jest tak wielowymiarowa, nowatorska i odrobinę szalona, oryginalna i banalna zarazem, i wzniosła i śmieszna, zaskakuje, bawi i wywołuje refleksję. W 2023 roku postawiliśmy na reżyserską wizję Magdaleny Piekorz, która przeniesie nas w awangardowy świat Bogusława Schaeffera.” – Wyjaśnia Krystyna Gierłowska – dyrektor kreatywny Fundacji Przyjaciół Sztuk Aurea Porta, która od początku jest organizatorem tego Festiwalu Era Schaeffera.
Jedyna taka Magdalena Piekorz
Magdalena Piekorz – reżyser filmowy i teatralna, scenarzystka, doktor sztuki filmowej, laureatka wielu prestiżowych nagród. W jej dorobku znalazły się m.in. tytuły: „Dziewczyny z Szymanowa”, „Franciszkański Spontan”, „Przybysze, Labirynt, Znaleźć, zobaczyć, pochować”, „Arystokraci w Nowej Rosji”, „Przerwany lot”, „Opuszczone miasto”, serial „Chicago” (telewizja TVN), „Widok Krakowa”- film o literackim obliczu miasta z poetą Adamem Zagajewskim w roli narratora oraz liczne spektakle teatralne, a także musical „Tootsie”. Jest także autorką wierszy i tekstów piosenek. Do tej pory ukazał się jej „Dziennik poetycki” oraz napisana we współpracy z Ewą Kopsik powieść „Nieobecność”.
„Multimedialne Coś” jest absolutnie wyjątkowe
Spektakl „Multimedialne Coś” jest wydarzeniem głównym XV Festiwalu Era Schaeffera. Tego lata odbyło się już spotkanie prasowe w siedzibie Fundacji Aurea Porta, podczas którego dziennikarze mieli okazję przenieść się do wirtualnego świata Bogusława Schaeffera za pomocą gogli VR w ramach promocji Wystawy Multimedialnej grafik i partytur Bogusława Schaeffera. We współpracy z zespołem „Małe Instrumenty” realizowany jest także cykl interdyscyplinarnych warsztatów improwizacji w szkołach podstawowych w ramach 3-letniego projektu „Awangardowa edukacja kulturalna Teatru Instrumentalnego Bogusława Schaeffera”. Warsztaty są organizowane w grupach wiekowych: 7-9 lat i 10-14 w 9 miastach w Polsce (łącznie odbędzie się 18 paneli warsztatowych dla ok. 380 uczniów szkół, zakończonych koncertem) jako uzupełnienie edukacji muzycznej i kulturalnej.
„Głównym celem Fundacji Aurea Porta jest promowanie bogatego i reprezentatywnego dla polskiej sztuki współczesnej dorobku profesora Bogusława Schaeffera, który był twórcą wszechstronnym: dramaturgiem, grafikiem i jednym z najwybitniejszych polskich kompozytorów XX wieku, artystą wyprzedzającym swoje czasy, o międzynarodowej sławie, bardziej cenionym na świecie niż w rodzinnej Polsce.” – Przypomina Krystyna Gierłowska – dyrektor kreatywny Fundacji Przyjaciół Sztuk Aurea Porta, która od początku jest organizatorem tego Festiwalu Era Schaeffera. – „Prowadzimy różne działania, od dużych wydarzeń multimedialnych, przez mniejsze spotkania i warsztaty np. muzykowanie dla dzieci, po archiwizację i digitalizację dzieł Bogusława Schaeffera.
„W 2023 roku spektakl „Multimedialne Coś” jest wyjątkowe ponieważ pojawią się wspaniali artystów, z różnych stron świata.” – Ocenia Krystyna Gierłowska, dyrektor kreatywna Fundacji Przyjaciół Sztuk Aurea Porta. – „Do tego będą misy, które zabrzmią podczas koncertu zostały stworzone specjalnie na ten wieczór przez Hutę Szkła Gospodarczego Tadeusza Wrześniaka z miejscowości Ładna koło Tarnowa. „Multimedialne cos odbędzie się w szóstą rocznicę śmierci Marka Frąckowiaka, który tak zadasycnował się twórczością Bogusława Schaeffera, że rozpoczął współpracę z mistrzem, dokumentował jego twórczość i zajął się promocją jego dorobku artystycznego. 15. Era Schaeffera jest najlepszym potwierdzeniem na to, że konsekwentnie realizujemy jego wizję i mamy apetyt na więcej.” – Zapowiada Krystyna Gierłowska, dyrektor kreatywna Fundacji Przyjaciół Sztuk Aurea Porta, która od początku jest organizatorem tego Festiwalu Era Schaeffera.
15 lat Era Schaeffera
Fundacja Przyjaciół Sztuk Aurea Porta założona w 2001 roku z inicjatywy śp. aktora Marka Frąckowiaka w celu promocji polskiej sztuki współczesnej. Od lat skupia się na archiwizacji, digitalizacji i upowszechnianiu dorobku artystycznego Bogusława Schaeffera – genialnego polskiego współczesnego kompozytora, teoretyka muzyki, dramaturga, filozofa i grafika, m.in. poprzez organizację Festiwalu Era Schaeffera – cyklicznego wydarzenie z pogranicza muzyki, teatru i tańca, które odbywa się regularnie w sezonie jesiennym od 2009 roku w Warszawie oraz gościnnie w innych polskich miastach i za granicą np. w Paryżu (Republika Francuska), Madrycie (Królestwo Hiszpanii), Edynburgu (Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii), Nowym Jorku czy Los Angeles (Stany Zjednoczone Ameryki).
Podczas festiwalowych wydarzeń odbywają się spektakle, koncerty, prezentacje wykonań utworów muzycznych i teatralnych Bogusława Schaeffera oraz sympozja i spotkania. Era Schaffera przyciągnęła wielu wielkich polskich i zagranicznych artystów, na przestrzeni lat z Festiwalem byli związani m.in.: Tomasz Stańko, Michał Urbaniak, Jorgos Skolias, Włodzimierz Pawlak, Urszula Dudziak, Olga Szwajgier oraz aktorzy z dużym dorobkiem zawodowym. Pomysłodawcami Festiwalu są Krystyna Gierłowska i sp. Marek Frąckowiak.
Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki – to narodowa instytucja kultury. Jej misją jest prezentacja i promocja sztuki współczesnej. Galeria organizuje ekspozycje indywidualne i zbiorowe artystów polskich i zagranicznych oraz wystawy problemowe. Mieści się ona w legendarnym budynku. Jest on wpisany do rejestru zabytków pod nr 705 z 1.07.1965.