ZASP media prawo

Walka o polskie media i prawa autorskie dalej trwa – ZASP przestrzega przed błędami

Agencja Informacyjna: We wtorek, 23 lipca 2023 r. Komisja Kultury i Środków Przekazu w Senacie Rzeczpospolitej Polskiej, ponownie, zajmie się projektem zmian w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych, które mają dostosować polskie prawo do dwóch dyrektyw Unii Europejskiej. Przedmiotem posiedzenia mają być rozwiązania chroniące polskie media przed wpływem globalnych korporacji. ZASP, reprezentujący polskich aktorów podkreśla, że w pełni popiera argumenty środowiska dziennikarskiego. Artyści wykonawcy świetnie je rozumieją ponieważ sami od wielu lat mają problemy z uzyskaniem sprawiedliwego wynagrodzenia od czerpiących zyski z ich pracy big techów. Aktorzy liczą, że wraz z nową ustawą ten problem zniknie, ale aby tak było w projekcie potrzebne są jeszcze zmiany.  

Internet i media na celowniku

Według Związku Artystów Scen Polskich (ZASP), projekt w obecnym kształcie uwzględnia bardzo ważne dla środowiska aktorskiego tantiemy z Internetu, reemitowania oraz tantiemy za streaming audiobooków czy słuchowisk. Aktorzy są bardzo wdzięczni parlamentarzystom za te zapisy, chociaż uważają, że jest konieczność doprecyzowania niektórych użytych w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych pojęć, by można było skutecznie egzekwować tantiemy – wynika z listu ZASP, podpisanego także przez przedstawicieli sekcji reprezentujących reżyserów, wykonawców form audialnych, tańca, dubbingu i wielu innych. List został przesłany do senatorów w związku z posiedzeniem we wtorek 23 lipca 2023 r. Komisji Kultury i Środków Przekazu w Senacie Rzeczpospolitej Polskiej.

Konieczne jest odpowiednie zdefiniowanie w projekcie pojęć

„Konieczne jest odpowiednie zdefiniowanie w projekcie pojęć takich jak wprowadzanie bezpośrednie, nadawanie i reemitowanie oraz właściwe uregulowanie rozpowszechniania programów rtv przy zastosowaniu techniki wprowadzania bezpośredniego (chodzi o programy kodowane).” – Uważa Andrzej Gajewski – Dyrektor generalny ZASP. – „Brak odpowiednich definicji i związanych z nimi prawidłowych przepisów sprawi, że zgodność ustawy z prawem europejskim będzie mogła być kwestionowana. Będzie to prowadziło do podważania swoich zobowiązań przez sieci kablowe i platformy cyfrowe. Efektem będą wieloletnie spory sądowe o tantiemy. Artyści na wiele lat zostaną pozbawieni należnych im środków, a warto podkreślić, że dla wielu z nich, szczególnie osób starszych, z niewysokimi świadczeniami emerytalnymi, taka zwłoka może mieć katastrofalne skutki.” – Wyjaśnia Andrzej Gajewski – Dyrektor generalny ZASP.

Scenariusz taki jest prawdopodobny również w opinii niezależnych sądów. Niedawno Sąd Apelacyjny w Warszawie orzekając w sprawie przeciwko jednej z dużych sieci kablowych jasno wskazał, że: „w sytuacji, gdyby projekt ustawy w zakresie definicji nadawania i reemitowania wszedł w życie w aktualnym brzmieniu – rozpoznanie sprawy przez sąd wymagałoby rozważenia skierowania do Trybunału Sprawiedliwości pytania prejudycjalnego wobec wątpliwości dotyczących zgodności z implementacją przepisów dyrektywy SatCab II do polskiego porządku Prawnego.” To że definicje zawarte w ustawie wymagają zmian potwierdziło także w swojej opinii Biuro Legislacyjne Senatu Rzeczpospolitej Polskiej.  

ZASP zwraca też uwagę, że w projekcie powinien znaleźć się zapis o obowiązkowym pośrednictwie Organizacji Zbiorowego Zarządzania w egzekwowaniu tantiem. „Wielkie międzynarodowe korporacje medialne, korzystające z dorobku polskich artystów są zdecydowanie silniejszą stroną przy ustalaniu z twórcami i artystami ich wynagrodzeń. Dlatego wsparcie dużej, doświadczonej organizacji zbiorowego zarządzania to jedyny, skuteczny, efektywny i bezpieczny dla artystów sposób egzekwowania należnych im tantiem.” – Można przeczytać w liście ZASP.

Prezes ZASP „…żeby nie zostało tylko na papierze…”

ZASP podkreśla, że projekt w obecnej, uchwalonej przez Sejm Rzeczpospolitej Polskiej, formie zawiera wyjątkowo ważne dla polskich artystów zapisy. „Projekt dostosowuje polskie prawo do wymogów dyrektyw Unii Europejskiej oraz zmian technologicznych w sposobie konsumpcji kultury, jakie zaszły w ciągu ostatnich 30 lat, gwarantując artystom należne im tantiemy z emisji filmów nie tylko np. na VHS i DVD, ale także z nowych, coraz popularniejszych obszarów eksploatowania, jak serwisy streamingowe i platformy VOD. Jednak żeby te gwarancje nie pozostały jedynie na papierze, ważne są precyzyjne zapisy ustawowe i możliwość skutecznej obrony praw artystów przez Organizację Zbiorowego Zarządzania.” – Wyjaśnia Krzysztof Szuster – prezes ZASP.

ZASP zaznacza również, że postulowane zapisy nie niosą ze sobą żadnych skutków finansowych dla budżetu ani dla obywateli, konsumentów. Jedynie gwarantują one aktorom sytuację, w której za ich pracę będą oni mogli w sposób skuteczny i sprawiedliwy otrzymywać należne im wynagrodzenie od wielkich firm i korporacji.

Jeśli komisja we wtorek zakończy prace nad ustawą, projekt mógłby zostać poddany głosowaniu już na najbliższym posiedzeniu plenarnym Senatu, zaplanowanym na 24, 25 i 26 lipca 2024 r. 

Dziękujemy za przeczytanie tekstu do końca. Zapraszamy do lektury innych publikacji. Agencja Informacyjna.

AI, Kultura /DEC/, 22.07.2024 Zdjęcie Pexels