Bliżej Singera. Letnie seminarium jidysz.

 

Jidysz to język zamieszkującej Polskę przed II wojną świątową społeczności żydowskiej. Język biznesu, kina, teatru i wielkich arcydzieł literatury – wśród nich utwory Isaaca Bashevisa Singera, który za swoją twórczość w tym języku został uhonorowany literacką nagrodą Nobla. Już w lipcu w Warszawie będzie okazja, by zapoznać się bliżej z językiem i kulturą jidysz.

XVII Międzynarodowe Letnie Seminarium Języka i Kultury Jidysz odbędzie się w Warszawie w dniach od 1 do 19 lipca 2019 r. Organizatorem przedsięwzięcia jest Centrum Kultury Jidysz.  Seminarium to trwające trzy tygodnie spotkanie z żydowskim językiem, historią, literaturą, kulturą i sztuką.

–”Jidysz to ‘mame loszn’, czyli język matki” – mówi Gołda Tencer, dyrektor Teatru Żydowskiego im. Estery i Rachel Kamińskich w Warszawie. – “W tym języku powstały wielkie dzieła literatury. My kultywujemy tradycję naszych przodków, przekazując ją dalej, następnym pokoleniom, które będą mogły poznawać bogatą jidyszową kulturę.”

Lekcje języka żydowskiego będą odbywać się w siedzibie Centrum Kultury Jidysz,  ul. Andersa 15 (róg Anielewicza) – w samym sercu dawnej żydowskiej dzielnicy.

W programie seminarium jest 60 godzin lektoratu języka jidysz.  Ale to nie wszystko, organizatorzy przygotowali też dodatkowe zajęcia popołudniowe (tutorial), konwersacje, warsztaty (warsztat teatralny, piosenki, gotowania, przekładu, czytania rękopisów), wykłady, projekcje filmów, spotkania z natywnymi mówcami języka jidysz, wycieczki z przewodnikiem oraz wspólny szabat.

“(…)lubię pisać powieści o duchach. A nic bardziej nie pasuje do ducha niż umierający język. (…) Po drugie, wierzę w zmartwychwstanie. Jestem pewien, że wkrótce przyjdzie Mesjasz i pewnego dnia miliony zmarłych mówiących językiem jidysz powstaną z grobu. Ich pierwsze pytanie będzie brzmiało: czy jest coś nowego do czytania w naszym języku?!” – mówił Isaac Bashevis Singer odbierając literacką nagrodą Nobla w 1978 r.

W seminarium uczestniczyć może każdy, niezależnie od wieku, wykształcenia czy narodowości oraz pochodzenia. Osobom spoza Warszawy oferowana jest pomoc w znalezieniu zakwaterowania.

Projekt współfinansowany jest przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Jidysz (jid. ‏ייִדיש‎ jidisz, dosł. „żydowski”) – język Żydów aszkenazyjskich, powstały ok. X wieku w Niemczech na podstawie dialektu średnio-wysoko-niemieckiego z dodatkiem elementów hebrajskich, słowiańskich i romańskich.

Język ten tradycyjnie zapisywany jest alfabetem hebrajskim. Pierwszy datowany zabytek piśmiennictwa pochodzi z roku 1272.  Rozkwit języka i literatury jidysz przypada na okres od końca XIX wieku do wybuchu II wojny światowej. Przed II wojną światową w Polsce wydawano w tym języku pisma (m.in. „Hajnt”, „Der Moment”, „Fołks-Cajtung”) i książki oraz produkowano filmy w jidysz (Judeł gra na skrzypcach, Mateczka, Dybuk). W tym języku pisał również Isaac Bashevis Singer, urodzony w Leoncinie pod Warszawą laureat literackiej Nagrody Nobla. Liczbę mówiących w jidysz szacuje się obecnie na 3–4 miliony, mieszkają oni głównie w USA, Izraelu, Rosji, Ukrainie, Białorusi, Meksyku i Argentynie.

 

Agencja Informacyjna

 

Agencja InformacyjnaKultura /EST/ 07.04.2019

Ilustracja: Pierwszy datowany (na rok 1272) zabytek piśmiennictwa w jidysz. Błogosławieństwo w tym języku umieszczono w specjalnie w tym celu wybranej przestrzeni, na tle tekstu hebrajskiego. By joystick – Praca własna, Domena publiczna, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=2542885

Related Post